Musk presenteert Terafab in Austin: Tesla, SpaceX en xAI bouwen hun eigen chipfabriek, met als doel een terawatt rekenkracht per jaar

Elon Musk heeft aangekondigd wat hij "verreweg het meest epische chipbouwproject in de geschiedenis" noemde. Tijdens een gelivestreamde presentatie in het centrum van Austin op zaterdagavond 21 maart (Nederlandse tijd: in de nacht naar zondag) presenteerde hij Terafab: een gezamenlijk project van Tesla, SpaceX en xAI om hun eigen AI-chips te maken, op een schaal die ver boven wat de chipindustrie nu levert uitgaat.

Wat Musk aankondigde

• Een eerste fabriek in Austin: het project begint met een "advanced technology fab" in Austin. Musk bedankte de Texaanse gouverneur Greg Abbott, die in de zaal zat, voor de steun van de staat. Een precieze locatie werd niet genoemd.
• Alles onder één dak: volgens Musk krijgt deze fabriek alle apparatuur om elk soort chip te maken, logica en geheugen, plus de machines om de lithografiemaskers te maken. Verpakken en testen gebeurt in hetzelfde gebouw. Zo ontstaat een snelle cyclus: masker maken, chip maken, testen, ontwerp aanpassen en opnieuw. Musk zei dat hij geen andere plek ter wereld kent die dit allemaal in één gebouw kan, en verwacht dat de chips daardoor zo'n tien keer sneller verbeteren dan elders.
• Twee soorten chips: één die is geoptimaliseerd om AI op het apparaat zelf te draaien, vooral voor Optimus-robots en Tesla's, en één krachtige chip voor in de ruimte. Die ruimtechip moet bestand zijn tegen straling en elektrische oplading, en draait warmer dan chips op aarde, zodat satellieten kleinere radiatoren nodig hebben.
• Nieuwe natuurkunde: naast gewone chips wil het team "wilde en gekke dingen" proberen, waaronder nieuwe natuurkunde waarvan Musk verwacht dat die uiteindelijk werkt.

Waarom Musk dit nodig zegt te hebben

Het doel is een terawatt aan AI-rekenkracht per jaar. Volgens Musk produceert de wereld nu zo'n 20 gigawatt aan AI-rekenkracht per jaar, en leveren alle bestaande chipfabrieken samen maar ongeveer 2 procent van wat zijn bedrijven willen. Hij benadrukte dat Tesla, SpaceX en xAI dankbare klanten blijven van Samsung, TSMC en Micron en alles kopen wat die kunnen maken, maar dat deze leveranciers niet zo snel willen uitbreiden als hij zou willen. "Of we bouwen de Terafab, of we hebben de chips niet," zei hij. "En we hebben de chips nodig, dus bouwen we Terafab."

Wat het betekent voor Tesla en Optimus

Voor Tesla is vooral de eerste chipsoort belangrijk. Musk verwacht dat er uiteindelijk veel meer mensachtige robots dan auto's worden gebouwd: ergens tussen de één en tien miljard per jaar, tegenover zo'n 100 miljoen auto's wereldwijd nu, en hij wil dat Tesla daar een groot deel van maakt. Elke robot heeft een AI-chip nodig. Musk wees ook op wat de bedrijven eerder bereikten: Tesla bouwt nu zo'n 2 miljoen elektrische auto's per jaar, xAI bouwde volgens hem het eerste rekencluster op gigawattschaal, en SpaceX landde al meer dan 500 keer een raket.

Het ruimtedeel

Het grootste deel van de rekenkracht komt volgens Musk in de ruimte terecht: misschien 100 tot 200 gigawatt per jaar aan chips op aarde en rond een terawatt in een baan om de aarde, omdat stroom op aarde beperkt is. In de ruimte schijnt de zon altijd, leveren zonnepanelen minstens vijf keer zoveel energie en zijn er geen zware glasplaten of frames nodig. Hij liet een kleine "mini"-AI-satelliet van ongeveer 100 kilowatt zien naast een Starship V3, en zei dat latere satellieten naar het megawattbereik gaan. Voor een terawatt is zo'n 10 miljoen ton per jaar naar een baan om de aarde nodig, wat Starship volgens hem kan halen, met een lading die groeit van ongeveer 100 naar 200 ton per lancering. Hij voorspelde dat AI in de ruimte binnen twee à drie jaar goedkoper kan worden dan AI op aarde.

Musk ging nog verder: na een terawatt sprak hij over een elektromagnetische lanceerbaan op de maan, bediend door Optimus-robots en mensen, om rekenkracht zonder raketten de ruimte in te schieten.

De open vragen

• Geen planning of kosten: tijdens de presentatie werden geen opleverdatum en geen budget genoemd. Volgens berichten kost de eerste fase zo'n 20 miljard dollar, maar dat werd op het podium niet bevestigd.
• Een heel moeilijke industrie: geavanceerde chipfabrieken behoren tot de ingewikkeldste projecten ter wereld, en ook ervaren chipmakers lopen vaak vertraging op.
• Ambitie tegenover ervaring: veel getallen, van miljarden robots tot een terawatt in de ruimte, zijn doelen voor de lange termijn, en eerdere tijdlijnen van Musk schoven geregeld op.

Duidelijk is wel dat Tesla, SpaceX en xAI nu openlijk plannen om één gezamenlijke chipketen te delen, een stap die Tesla's robots en auto's nauwer verbindt met Musks ruimte- en AI-bedrijven.