Starship V3 vliegt voor het eerst: het schip raakt zijn doel, de booster stort in de Golf

Na zeven maanden stilte vliegt Starship weer, en in een nieuwe vorm. Op vrijdagavond 22 mei (Amerikaanse tijd) lanceerde SpaceX de eerste Starship van de derde generatie (V3) vanaf Starbase in Texas. De bovenste trap voerde het grootste deel van de missie uit en landde zoals gepland in de Indische Oceaan. De Super Heavy-booster niet: die kreeg zijn motoren niet opnieuw aan en stortte in de Golf van Mexico. De vlucht komt twee dagen nadat SpaceX de stukken indiende voor wat de grootste beursgang ooit kan worden. Dat geeft de vlucht extra gewicht voor beleggers, ook voor Tesla.

Wat er gebeurde

• Lancering: om 00.30 uur Nederlandse tijd in de nacht naar zaterdag, vanaf het tweede lanceerplatform van Starbase, dat nog nooit was gebruikt. Een poging een dag eerder werd 40 seconden voor de start afgeblazen omdat een hydraulische pen aan de toren niet terugtrok.
• Voertuigen: Booster 19 en Ship 39, beide met de nieuwe Raptor 3-motoren.
• Motorproblemen: tijdens de klim viel een motor van de booster uit. Ook op het schip viel een van de zes motoren uit, waarna het schip een reserveprofiel vloog om toch de geplande baan te halen.
• Lading: het schip zette 22 Starlink-testsatellieten uit: 20 gewichtsmodellen van de nieuwe V3-Starlink en twee aangepaste oudere satellieten met camera's en sensoren om het hitteschild van Starship te bekijken.
• Terugkeer: een geplande herstart van een motor in de ruimte werd overgeslagen vanwege de eerdere storing. Het schip keerde terug in de atmosfeer, vloog bewust zware manoeuvres om data te verzamelen en landde ongeveer 66 minuten na de start in de Indische Oceaan. Daarna kantelde het en explodeerde het, zoals SpaceX had verwacht.
• Booster: na de scheiding vielen de meeste motoren die opnieuw ontstoken voor de terugkeer binnen enkele seconden uit. Voor de landingsbrand startte er maar één, en de booster sloeg met hoge snelheid in de Golf in plaats van terug te keren naar de lanceerplek.

Wat het betekent voor Starship

Voor een eerste vlucht van een flink herontworpen raket haalde SpaceX de meeste hoofddoelen: een nieuw platform, nieuwe motoren, een werkend uitzetsysteem voor satellieten en een gecontroleerde terugkeer van het schip. Musk feliciteerde het team met een 'epische' eerste V3-lancering en landing, en NASA-baas Jared Isaacman, die ter plekke keek, sprak van een stap dichter bij de maan en Mars.

De problemen zijn wel serieus. Het opnieuw starten van motoren is cruciaal voor het vangen van boosters, het terughalen van schepen en later voor landingen op de maan. Twee andere grote mijlpalen, tanken in een baan om de aarde en volledig hergebruik, zijn nog niet bewezen. Na een storing zoals het verlies van de booster moet de Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA meestal eerst een onderzoek goedkeuren voordat de volgende vlucht mag.

De link met Tesla

Starship is op drie manieren belangrijk voor Tesla:

• Starlink V3: SpaceX wil de echte V3-satellieten met Starship lanceren; daarom vloog deze vlucht met V3-gewichtsmodellen. Een groter en sneller Starlink-netwerk past in Musks plan voor auto's die altijd verbonden zijn, en later robotaxi's.
• Een belang in SpaceX: Tesla investeerde in januari 2 miljard dollar in xAI. Die investering werd omgezet in SpaceX-aandelen nadat SpaceX xAI in februari overnam. In het S-1-document dat SpaceX op 20 mei openbaar maakte, staat Tesla bovendien als leverancier van Cybertrucks en Megapack-batterijen.
• Optimus en de maan: Musk praat al jaren over Tesla's Optimus-robots aan boord van Starship. Die plannen hangen direct af van een betrouwbare Starship.

De beurs speelt mee

De timing valt op. Volgens het S-1-document steeg de omzet van SpaceX in 2025 met ongeveer 33% tot zo'n 18,7 miljard dollar, grotendeels uit Starlink, terwijl het eerste kwartaal van 2026 een nettoverlies van 4,28 miljard dollar opleverde, waarbij de AI-tak alleen al een bedrijfsverlies van zo'n 2,5 miljard dollar boekte. Musk zou ongeveer 84 à 85% van het stemrecht houden. De roadshow voor beleggers kan begin juni beginnen. Een grotendeels geslaagde eerste V3-vlucht helpt het verhaal; een booster die in zee stort herinnert eraan hoeveel risico er nog is.

Waar je op moet letten

Hoe de FAA naar het verlies van de booster kijkt, wanneer Flight 13 kan vliegen en of SpaceX het herstartprobleem snel oplost. Voor Tesla-aandeelhouders laat de prijs bij de beursgang in juni bovendien zien hoe de markt het bedrijf waardeert waarvan Tesla nu een klein stukje bezit.