Britse politie heropent Grok-deepfakezaak terwijl Ofcom onderzoek naar X versmalt: wat het betekent voor Tesla's AI in de auto

De nasleep van het Grok-deepfakeschandaal van afgelopen winter is in Groot-Brittannië nog niet voorbij. De politie in Zuid-Wales heeft de zaak heropend van Jess Davies, een vrouw van wie een seksueel expliciet AI-beeld op X werd geplaatst. Dat meldde het Bureau of Investigative Journalism op 22 oktober. Een week eerder, op 14 oktober, publiceerde mediatoezichthouder Ofcom een update over zijn onderzoek naar X.

Wat er gebeurde in de zaak-Davies

Rond kerst 2025 verschenen er volgens het Bureau tot 6.000 expliciete beelden per uur op X die met Grok waren gemaakt, de AI van xAI (nu SpaceXAI). Davies deed aangifte van een beeld van haarzelf. Haar zaak werd in mei 2026 gesloten, omdat de politie de gebruiker erachter niet kon achterhalen.

De politie had het beeld behandeld onder de wet tegen kwaadwillige berichten, en niet onder de zedenwetgeving die deepfakes dekt. Na de publicaties van het Bureau gaven journalisten de politie nieuwe informatie over de gebruiker, waaronder een cryptowallet en tientallen verwijderde berichten. De politie onderzoekt de zaak nu onder de zedenwetgeving en heeft vragen uitstaan bij X. Davies is blij, maar noemt het frustrerend dat slachtoffers moeten vechten om serieus genomen te worden. Ze begint ook een civiele zaak tegen X.

SpaceXAI reageerde niet op vragen van het Bureau.

Wat er volgens Ofcom is veranderd

Ofcom begon in januari 2026 een onderzoek naar X, na meldingen dat het Grok-account op X werd gebruikt om seksuele deepfakes van echte mensen te maken en te verspreiden, ook van kinderen. In de update van oktober staat:

• X: beperkt nu consequent content met een pornolabel voor accounts die geen leeftijdscontrole hebben doorlopen. Daarom richt Ofcom de rest van het onderzoek op X's plichten rond illegale content en rond klachten en meldingen.
• De losse Grok-app: door gaten in de Britse Online Safety Act rond chatbots kon Ofcom het maken van illegale beelden in de aparte Grok-app niet onderzoeken. Na overleg met de toezichthouder blokkeerde SpaceXAI het maken van beelden van echte mensen in onthullende kleding, mogen Britse gebruikers via de beeldtool geen pornografische content meer bekijken, maken of delen, en voeren companion-chatbots zoals "Ani" geen seksueel expliciete gesprekken meer met Britse gebruikers.
• Vervolg: Ofcom beslist of X zijn plichten is nagekomen. Denkt de toezichthouder van niet, dan volgt een voorlopig oordeel, waarop X kan reageren voordat er een definitief besluit komt.

Het Bureau stelde wel vast dat gebruikers nog steeds geseksualiseerde beelden van vrouwen konden aanvragen zonder toestemming, zoals bikinibewerkingen, ook via de losse Grok-app.

Waarom dit belangrijk is voor Tesla

Grok is de spraakassistent in Tesla's, en Tesla's AI-plannen, van de assistent in de auto tot gesprekken met de Optimus-robot, leunen op hetzelfde bedrijf. Daarmee is de reputatie van Grok ook een merkrisico voor Tesla, zeker in Europa en het VK, waar toezichthouders AI scherp volgen.

Het is wel belangrijk de twee uit elkaar te houden. Volgens Tesla's supportpagina draait Grok in de auto om rijden en dagelijkse taken: navigatie, bellen, muziek, klimaat, vragen over de auto, en met extra functies e-mail, agenda en taken in meerdere stappen zoals reserveringen. Beelden genereren staat niet tussen de functies die Tesla voor de auto noemt. Tesla bepaalt via zijn eigen software wat de assistent in de auto kan.

Er is ook een financiële band: Tesla's investering van 2 miljard dollar in xAI is omgezet in een klein belang in SpaceX. Juridische en toezichtskosten bij SpaceXAI raken Tesla-aandeelhouders dus, al is het maar een beetje.

Waar je op moet letten

• Of Ofcom een voorlopig oordeel tegen X uitbrengt, en welke sancties daarop volgen.
• Aanpassingen van de Britse wet zodat ook losse AI-chatbots onder toezicht vallen, wat Ofcom nu niet volledig kan.
• De afloop van de heropende politiezaak en de civiele zaak van Davies.