Tesla's zonnefabriek van 10,1 miljard krijgt belastingvoordeel in Texas dat tot 35 jaar kan duren

Tesla's plan voor een enorme zonnepanelenfabriek in Texas heeft deze week een van de laatste lokale drempels genomen. Op donderdag 22 oktober stemde het bestuur van Fort Bend County, ten zuidwesten van Houston, met 4-0 voor een pakket van vier stimuleringsafspraken voor Project Crystal Sun. Dat is de geplande fabriek van 10,1 miljard dollar die ruw silicium moet omzetten in kant-en-klare zonnepanelen. De afspraken zijn ruim en lopen lang door: in het gunstigste scenario voor Tesla kan een deel van de belastingvoordelen tot 35 jaar duren. Maar Tesla heeft nog altijd niet gezegd dat het daar ook echt gaat bouwen.

Wat de county heeft goedgekeurd

De vier afspraken grijpen in elkaar. Volgens de documenten van de county, zoals beschreven door Electrek en lokale media:

• Tien jaar vrijstelling: Tesla betaalt tien belastingjaren lang geen onroerendezaakbelasting aan de county over machines en andere bedrijfsmiddelen. Standaard begint die periode in 2029, maar Tesla mag de start uitstellen tot het jaar na het begin van de productie, uiterlijk 2031. Grond en gebouwen vallen erbuiten en worden gewoon belast.
• Daarna twintig jaar teruggave: na de vrijstelling betaalt Tesla weer belasting over de machines, maar de county geeft 90 procent daarvan jaarlijks terug als subsidie, twintig jaar lang. De county houdt 10 procent.
• Bonus bij meer banen: heeft Tesla in het eerste decennium twee jaar achter elkaar gemiddeld minstens 12.000 werknemers, dan krijgt het in de eerste vijf jaar van de teruggave alles terug en loopt de regeling 25 jaar. Samen met de vrijstelling kom je zo op 35 jaar.
• Vrijhandelszone: voorraden kunnen via Foreign Trade Zone nr. 149 worden vrijgesteld van lokale belasting. Na de vrijstellingsperiode betaalt Tesla daar een kleine vergoeding voor.
• Een ondergrens: een aparte afspraak garandeert de county minstens 2 miljoen dollar per jaar.

Waarnemend bestuursvoorzitter Daniel Wong onthield zich van stemming, omdat zijn ingenieursbureau werk voor Tesla heeft gedaan. Commissaris Dexter McCoy wees erop dat de county geen bestaande belastinginkomsten misloopt, omdat de fabriek er nu nog niet staat.

Wat Tesla ervoor moet doen

Aan de voordelen hangen termijnen. De bouw moet uiterlijk 30 juni 2027 beginnen en de reguliere productie van zonnecellen vóór eind 2030. Tesla moet 10 miljard dollar investeren vóór eind 2031, of binnen twee jaar na de start van de productie als dat later is. Het aantal banen moet oplopen van 2.500 via 5.000 en 7.500 naar 9.712 in het vierde productiejaar, met een gemiddeld uurloon van 55 dollar.

De sancties zijn milder dan de grote getallen doen vermoeden. Tesla houdt de volledige korting als het 90 procent van het banendoel haalt, ongeveer 8.700 mensen. Wie in één jaar een doel voor banen of lonen mist, verliest alleen het voordeel van dat jaar; pas na twee missers op rij mag de county de afspraak opzeggen. Volledige terugbetaling, plus mogelijk 15 procent boete, geldt alleen bij grote tekortkomingen, zoals het niet doen van de investering of het verlaten van de fabriek. Volgens een adviseur van Tesla zou het project zonder voordelen in 38 jaar zo'n 276,5 miljoen dollar aan county-belasting opleveren.

Waarom dit belangrijk is voor Tesla Energy

Crystal Sun zou een grote sprong zijn voor Tesla's zonne-energietak, die nu nog klein is naast de Megapack- en Powerwall-batterijen. De fabriek op een terrein van zo'n 1.200 hectare zou de hele keten omvatten: siliciumblokken kweken, wafers zagen, cellen maken en panelen assembleren. Tesla mikt op commerciële productie in het eerste kwartaal van 2029. Een productiecapaciteit heeft het bedrijf niet genoemd, al sprak Elon Musk eerder over een doel van 100 gigawatt per jaar aan Amerikaanse zonnepanelenproductie.

Ter vergelijking: de campus van Qcells in Georgia, een van de grootste Amerikaanse projecten van dit type, kost ongeveer 2,5 miljard dollar, een kwart van Crystal Sun. Tesla's eerdere zonnefabriek in Buffalo, New York, laat zien dat grote beloftes kunnen veranderen: die haalde zijn banendoelen deels met werk dat niets met zonnepanelen te maken had.

Eigen productie van cellen en panelen zou Tesla ook helpen in een Amerikaanse markt waar importheffingen en regels voor lokale productie steeds vaker in het voordeel van Amerikaanse fabrikanten werken.

Nog niet rond

Er liggen nog twee grote vragen. Ten eerste vergelijkt Tesla Fort Bend nog met één niet bij naam genoemde locatie in een andere staat; in zijn eigen aanvraag noemt Tesla de Texaanse locatie zonder voordelen "not competitive". Tesla hoopt vóór eind 2026 te beslissen. Ten tweede moet het deel over de schoolbelasting, dat het schooldistrict Lamar in september goedkeurde onder het JETI-programma van de staat, nog worden goedgekeurd door de Texaanse belastingdienst (Comptroller) en het kantoor van gouverneur Greg Abbott.

Waar je op moet letten

• Het besluit van de staat over de JETI-regeling voor de schoolbelasting.
• Tesla's definitieve locatiekeuze, verwacht vóór het einde van het jaar.
• Een eventuele capaciteit of bestellingen van machines, die laten zien hoe serieus Tesla zijn zonneplannen neemt.

Meer achtergrond over het project lees je in onze uitleg over Project Crystal Sun.